Επανάληψη του Ανοικτού Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού για τη διαμόρφωση διακριτών ελεύθερων χώρων στο Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά με απονομή βραβείων

0

Ο Δήμος Παύλου Μελά προκηρύσσει την επανάληψη του Ανοικτού Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού Προσχεδίων για τη Διαμόρφωση διακριτών ελεύθερων χώρων στο Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά.
Ο Διαγωνισμός είχε προκηρυχθεί τον Απρίλιο του 2021, πήραν μέρος 5 έγκυρες συμμετοχές, κηρύχθηκε άγονος με την 22/2022 απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής και με την 40/2022 απόφαση της Οικονομικής Επιτροπής εγκρίθηκε η επανάληψη της διαδικασίας του Ανοιχτού Αρχιτεκτονικού Διαγωνισμού Προσχεδίων με τίτλο: “ΔΙΑΜΟΡΦΩΣΗ ΔΙΑΚΡΙΤΩΝ ΕΛΕΥΘΕΡΩΝ ΧΩΡΩΝ ΣΤΟ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΤΙΚΟ ΠΑΡΚΟ ΠΑΥΛΟΥ ΜΕΛΑ”, χωρίς τροποποίηση των όρων του, από τη φάση της δημοσίευσης της προκήρυξης του διαγωνισμού, όπως αυτή περιγράφεται στο άρθρο 23ο της Αναλυτικής Προκήρυξης και σύμφωνα με την παρ. 5 του άρθρου 106 “Ματαίωση διαδικασίας” του Ν. 4412 (ΦΕΚ Α’ 147/08-08-2016) και το άρθρο 20 του Ν. 2690/1999 “Κώδικας Διοικητικής Διαδικασίας”, λαμβάνοντας υπόψη και την σχετική γνωμοδότηση της κριτικής Επιτροπής του Διαγωνισμού.
Ως ημερομηνία λήξης της προθεσμίας υποβολής των φακέλων συμμετοχής (προτάσεων) στη Διοργανώτρια Αρχή ορίζεται η 21-06-2022, ημέρα Τρίτη. Προτάσεις που υποβάλλονται εκπρόθεσμα απορρίπτονται ως απαράδεκτες.
Η υποβολή των προσχεδίων των μελετών θα γίνει στο Πρωτόκολλο του Δήμου Παύλου Μελά, στη διεύθυνση: Καραολή και Δημητρίου 1, Σταυρούπολη 564 30, Θεσσαλονίκη. Επίσης, δεκτές γίνονται προτάσεις που θα υποβληθούν στην ως άνω διεύθυνση με το ταχυδρομείο ή μέσω ιδιωτικής εταιρείας μεταφορών, με ευθύνη του διαγωνιζόμενου για την έγκαιρη παράδοση και υποβολή τους.
Η Αναλυτική Προκήρυξη με τα Προσαρτήματα και Παραρτήματά της, το Τεύχος Τεχνικών Δεδομένων που αποτελεί αναπόσπαστο τμήμα της, όπως και τα παρεχόμενα στοιχεία και σχετικές μελέτες (σχέδιο γενικής οργάνωσης με επισήμανση 3 περιοχών, σχέδια Α’ Φάσης αξιοποίησης, χάρτης χαρακτηρισμού δασικών περιοχών, φωτογραφίες κ.α.), θα διατίθενται αποκλειστικά σε ηλεκτρονική μορφή στη διεύθυνση https://pavlosmelas.gr/mppm_neosarxitektonikos2022/ από την 23-02-2022 έως την 06-06-2022.
Οι αιτήσεις εγγραφής στον κατάλογο θα σταλούν αποκλειστικά ηλεκτρονικώς στη διεύθυνση dpm@pavlosmelas.gr έως και 15 ημέρες πριν από την ημερομηνία λήξης υποβολής των προτάσεων.
Οι ενδιαφερόμενοι διαγωνιζόμενοι μπορούν να υποβάλλουν ηλεκτρονικά στη διεύθυνση dpm@pavlosmelas.gr τυχόν ερωτήματα για τον διαγωνισμό μέχρι τη Δευτέρα 21-03-2022.

Συνολικά η περιοχή παρέμβασης, αφορά έκταση του πάρκου επιφάνειας 62.061 τ.μ. και εντοπίζονται γεωγραφικά ως ακολούθως:
Περιοχή 1 «Η Μνήμη», επισημαίνεται από την εμφατική παρουσία των δύο ιστορικών κτιρίων στρατωνισμού Α1 και Α2 του πρώην στρατοπέδου, η οποία πλαισιώνεται από αυτά, 43.061 τ.μ.
Περιοχή 2 «Τo Θέαμα», βόρειο τμήμα του πάρκου δίπλα στο αλσύλλιο, 7.500 τ.μ.
Περιοχή 3 «Η Περιπέτεια», νοτιοανατολικό άκρο του πάρκου κοντά στην οδό Δαβάκη, 11.500 τ.μ.

Ο Δήμαρχος Παύλου Μελά Δημήτρης Δεμουρτζίδης εύχεται «Καλή επιτυχία» στο επιστημονικό προσωπικό που θα οραματιστεί και θα δημιουργήσει για μια μεγάλη αναπτυξιακή παρέμβαση στη σύγχρονη αστική ζωή της ευρύτερης Θεσσαλονίκης.

Διοργανώτρια Αρχή
Αγωνοθέτης και Αναθέτουσα Αρχή είναι ο δήμος Παύλου Μελά και αρμόδια υπηρεσία η Διεύθυνση Τεχνικών Υπηρεσιών – Τμήμα Αρχιτεκτονικού Σχεδιασμού και Μελετών Έργων.
Ως ημερομηνία λήξης της προθεσμίας υποβολής των προτάσεων ορίζεται η Τρίτη 21 Ιουνίου 2022.

Στόχος του διαγωνισμού
Με τον παρόντα αρχιτεκτονικό διαγωνισμό ο δήμος αποσκοπεί στην επιλογή των καλύτερων και πληρέστερων σχεδιαστικών προτάσεων από λειτουργικής, αισθητικής, τεχνικής, οικονομικής και κοινωνικής άποψης, για τη διαμόρφωση των συγκεκριμένων χώρων εντός του πρώην στρατοπέδου Παύλου Μελά προκειμένου να προκύψει ένα ολοκληρωμένο αποτέλεσμα υψηλής ποιοτικής στάθμης για τη βέλτιστη υλοποίηση των έργων ανάπλασης του μητροπολιτικού πάρκου.
Οι στόχοι που προβάλλονται στα τεύχη του εν λόγω διαγωνισμού αποτελούν μέρος της γενικότερης στρατηγικής που έχει χαράξει και υιοθετήσει ο Δήμος Παύλου Μελά προς την επίτευξη της αναπτυξιακής παρέμβασης για τη δημιουργία του έργου «Μητροπολιτικό Πάρκο Παύλου Μελά». Στο πλαίσιο αυτό ο δήμος έχει προβεί σε μια σειρά ενεργειών για τη διαμόρφωση των κατευθύνσεων σχεδιασμού όπως το στρατηγικό σχέδιο, οι ρυθμιστικές προβλέψεις (Ειδικό Χωρικό Σχέδιο ΜΠΠΜ), το επικοινωνιακό πλάνο και η μελέτη οικονομικής βιωσιμότητας του ΜΠΠΜ, η προώθηση των έργων υλοποίησης Α’ φάσης αξιοποίησης του χώρου κλπ, ενέργειες οι οποίες στο σύνολό τους συγκροτούν το πλαίσιο των δεσμευτικών δεδομένων του παρόντος διαγωνισμού. Με βάση τα παραπάνω δεδομένα ο δήμος απευθύνεται στον κλάδο των επαγγελματιών του σχεδιασμού της χώρας προκειμένου ο πλούτος των ιδεών, η εμπειρία και οι γνώσεις τους να αποτελέσουν ένα πεδίο γόνιμου διαλόγου για την αντιμετώπιση συγκεκριμένων προκλήσεων, να εμπλουτίσουν, να ενδυναμώσουν τον χαρακτήρα των προγραμματιζόμενων παρεμβάσεων, καθώς και τις προσπάθειες συγκρότησης της ιδιαίτερης ταυτότητας του τόπου.

Ο εν λόγω αρχιτεκτονικός διαγωνισμός επιδιώκει να εστιάσει την αρχιτεκτονική σκέψη στη διασφάλιση της προστασίας και ανάδειξης της ιστορικής φυσιογνωμίας του πρώην στρατοπέδου καθώς και στην ενίσχυση της κοινωνικής μνήμης, τρόπους ανάδειξης της πολιτισμικής ταυτότητάς του, οργανικής ενσωμάτωσης και κοινωνικής ένταξης του νέου διαμορφωμένου τόπου στη γειτονιά και στην ευρύτερη σύγχρονη αστική ζωή της πόλης. Στο πλαίσιο των παραπάνω στόχων, βασική μέριμνα των συμμετεχόντων στο διαγωνισμό είναι οι προτεινόμενες χρήσεις να είναι προσβάσιμες και προσπελάσιμες από το σύνολο των κοινωνικών ομάδων, και να καλύπτουν τόσο την οικολογική, όσο και την προγραμματική, βιωματική και κοινωνική πολυμορφία που απαιτεί ένας ελκυστικός χώρος ενδιαφέροντος.
Λαμβάνοντας υπόψη τους παραπάνω στόχους εξυγίανσης, προστασίας, ενίσχυσης, ανάδειξης, αξιοποίησης και ένταξης, προκύπτει ότι το αντικείμενο του διαγωνισμού για τη διαμόρφωση διακριτών ελεύθερων χώρων στο ΜΠΠΜ αποτελεί αναμφίβολα αξιόλογο τεχνικό έργο διαμόρφωσης ελεύθερων κοινόχρηστων χώρων, υπερτοπικού και ιστορικού χαρακτήρα, σημαντικής δημόσιας ωφέλειας, με ευρύτερη κοινωνική, αρχιτεκτονική, πολεοδομική, συμβολική και περιβαλλοντική σημασία, καθώς τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του έχουν επίδραση στο ευρύτερο δομημένο και φυσικό περιβάλλον.

ΠΕΡΙΟΧΗ 1 – Η Μνήμη
Ο συγκεκριμένος τόπος αποτελεί σήμερα ένα ζωντανό κομμάτι μίας ιστορίας γεμάτη πολέμους, συγκρούσεις, προσφυγιά, διωγμούς και εκτελέσεις, και η ανάδειξη και ερμηνεία αυτής της πλούσιας ιστορίας στη σχεδιαστική προσέγγιση των συμμετεχόντων είναι το βασικό ζητούμενο του διαγωνισμού. Η διακριτή περιοχή 1 επισημαίνεται από την εμφατική παρουσία των δύο ιστορικών κτιρίων στρατωνισμού Α2 και Α3 του πρώην στρατοπέδου. Σε αυτήν την περιοχή οι διαγωνιζόμενοι καλούνται να οραματιστούν μία πλατεία η οποία επιδιώκει να συγκεράσει τον σύγχρονο αστικό χαρακτήρα με την ισχυρή συμβολικότητα ενός ιδιαίτερου τόπου μνήμης, παραπέμποντας τους επισκέπτες της σε μια ιστορία 110 χρόνων ζωής του πρώην στρατοπέδου, από τις παλαιότερες στρατιωτικές εγκαταστάσεις, την ιστορία του Γ’ Σώματος Στρατού, την Οθωμανική περίοδο, την περίοδο της Στρατιάς της Ανατολής, τον 2ο Παγκόσμιο Πόλεμο και τη ναζιστική κατοχή, την περίοδο του εμφυλίου και της δικτατορίας, έως και τις λιγότερο ταραγμένες περιόδους του.
Η αστική πλατεία της μνήμης αναμένεται να αποτελέσει έναν ζωντανό τόπο συνεύρεσης και κοινωνικής δραστηριότητας, με παρελθόν που δε βαρυπενθεί αλλά διδάσκει και οδηγεί με προοπτική στο μέλλον, εκκινώντας από τη συλλογική μνήμη και ενθαρρύνοντας τη σύγχρονη συλλογική φαντασία και δημιουργικότητα.

ΠΕΡΙΟΧΗ 2 – Το Θέαμα
Πρόκειται για ένα ξέφωτο στο βόρειο τμήμα του Πάρκου και τοποθετείται στο εσωτερικό του πλέον πυκνοφυτεμένου τμήματός του, μακριά από τις μεγάλες οδικές αρτηρίες. Στην παρούσα φάση είναι ένας μεγάλος αδιαμόρφωτος χώρος ο οποίος θα φυτευτεί με πυκνή δενδροφύτευση στο πλαίσιο της Α’ φάσης αξιοποίησης προκειμένου να αποτελέσει συνέχεια του υφιστάμενου αλσυλλίου.
Στο ιδιαίτερο ξέφωτο του αλσυλλίου ζητείται να σχεδιαστεί ένας διαφορετικός χώρος υπαίθριου κινηματογράφου και ζωντανών εκδηλώσεων μικρής κλίμακας. Οι διαγωνιζόμενοι θα πρέπει να επιδιώξουν εναλλακτικούς τρόπους καθισμάτων θέασης, στάσης, ανάπαυσης και συμμετοχής, προς τη σύνθεση μιας απελευθερωμένης υπαίθριας εμπειρίας θέασης. Στο σχεδιασμό του εν λόγω χώρου δύναται να συμπεριληφθούν διαμορφωμένοι σχηματισμοί του φυσικού εδάφους, αναστρέψιμες κατασκευές, και εφήμερες εγκαταστάσεις τεχνολογικής υποστήριξης. Για τις φυσικές διαμορφώσεις συνίσταται η χρήση αποκλειστικά υδατοπερατών υλικών ενώ για τις κατασκευές και οριοθετήσεις ζητείται η χρήση φυσικών υλικών καθώς και θα εκτιμηθεί η κατά το δυνατόν αποφυγή τοιχίων από οπλισμένο σκυρόδεμα και σχετικών σκληρών επιφανειών. Αναμένεται οι προτεινόμενες λύσεις να έχουν ως βασικό μέλημα να διαφυλάξουν και να ενισχύσουν το ιδιαίτερο ύφος και ακεραιότητα της υπάρχουσας φύτευσης καθώς και να λάβουν υπόψη τους την προτεινόμενη φύτευση της Α’ φάσης αξιοποίησης.

ΠΕΡΙΟΧΗ 3 – Η Περιπέτεια
Πρόκειται για μία περιοχή, η οποία βρίσκεται σε κομβικό σημείο, αναπτύσσεται στη νοτιοανατολική πλευρά του πρώην στρατοπέδου, με σχετικά έντονες υψομετρικές διαφορές και σε εγγύτητα με τρία κτίρια τα οποία πρόκειται να φιλοξενήσουν χρήσεις αναψυχής και δημιουργικής απασχόλησης καθώς και βοηθητικές χρήσεις εξυπηρέτησης κοινού. Από τους διαγωνιζόμενους ζητείται να οραματιστούν έναν τόπο δραστηριότητας που θα προκαλεί για συμμετοχή σε γεγονότα που ενεργοποιούν τη φαντασία, την εξερεύνηση και την ανακάλυψη, τόσο σε ατομικές όσο και σε ομαδικές δραστηριότητες επαφής με τη Φύση.
Τα θέματα της εκπαιδευτικής, οπτικής και ακουστικής εξερεύνησης, του εναλλακτικού παιχνιδιού της αναρρίχησης, του λαβύρινθου, των φυσικών σχηματισμών/κατασκευών με διακριτική και ορθολογική χρήση του υδάτινου στοιχείου, είναι ορισμένα από τα πολλά θέματα που άπτονται της έννοιας της περιπέτειας και καλούνται οι διαγωνιζόμενοι να διερευνήσουν. Σημειώνεται ότι για τον τόπο περιπέτειας δεν προτείνεται κάποιο συγκεκριμένο κτιριολογικό πρόγραμμα αλλά δίνεται η δυνατότητα σχεδιασμού υπαίθριων κατασκευών οι οποίες υλοποιούνται σε κοινόχρηστο χώρο πρασίνου, όπως είναι τα δενδρόσπιτα και κιόσκια, ελαφριές κατασκευές ‘εναέριων’ διαδρομών, εφελκυόμενες κατασκευές στέγασης, και ότι άλλο θεωρηθεί ότι αντικατοπτρίζει τον προτεινόμενο χαρακτήρα της περιοχής. Ο τόπος περιπέτειας απευθύνεται σε μικρούς και μεγάλους, με την επιδίωξη να αποτελέσει προορισμό για όλες τις οικογένειες και τις δραστήριες παρέες όλων των κοινωνικών ομάδων.

Χρηματικά βραβεία και έπαινοι
Στο Διαγωνισμό θα απονεμηθούν συνολικά 9 βραβεία και 3 ισότιμοι έπαινοι, με συνολικό χρηματικό ποσό βραβείων ίσο με 120.328,20 ευρώ και επαίνων ίσο με 11.160 ευρώ.
Η κατανομή υπολογίζεται ως εξής:
Περιοχή 1
Α’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π1: 28.118,95€ (45%)
Β’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π1: 20.620,57€ (33%)
Γ’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π1: 13.747,04€ (22%)
Περιοχή 2
Α’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π2: 6.413,61€ (45%)
Β’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π2: 4.703,32€ (33%)
Γ’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π2: 3.135,55€ (22%)
Περιοχή 3
Α’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π3: 9.134,92€ (45%)
Β’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π3: 6.698,94€ (33%)
Γ’ ΒΡΑΒΕΙΟ Π3: 4.465,96€ (22%)
Επιπλέον θα απονεμηθούν τρεις (3) ισότιμοι έπαινοι συνολικού χρηματικού ποσού: 3.000,00 x 3 = 9.000,00€ και ανέρχεται στο ποσό των 11.160,00€ με ΦΠΑ.
Το συνολικό χρηματικό ποσό βραβείων και επαίνων ανέρχεται στο ποσό των 131.488,20€ με ΦΠΑ.

Η Α’ Φάσης αξιοποίησης με τίτλο «Περιβαλλοντική αναβάθμιση και απόδοση σε κοινή χρήση του Μητροπολιτικού Πάρκου Παύλου Μελά»
Η μελέτη Α’ Φάσης αξιοποίησης με τίτλο «Περιβαλλοντική αναβάθμιση και απόδοση σε κοινή χρήση του Μητροπολιτικού Πάρκου Παύλου Μελά» υποβλήθηκε τον Δεκέμβριο του 2018 και περιλαμβάνει σε επίπεδο εφαρμογής τις μελέτες τοπογραφική, αρχιτεκτονική, στατική, Η/Μ, πρασίνου, γεωτρήσεων, καθώς και τεύχη δημοπράτησης.
Αποτελεί την πρώτη μεγάλη σχεδιαστική παρέμβαση στον ελεύθερο αδόμητο χώρο του πρώην στρατοπέδου με βάση την εκτός σχεδίου και εν ισχύ χρήση του ως “πράσινο”. Πρόκειται για πρόταση ήπιας παρέμβασης που διατηρεί τη φυσική τοπογραφία και αξιοποιεί την ήδη έντονη και με ιδιαίτερο χαρακτήρα βλάστηση.
Στην εν λόγω μελέτη και επακόλουθο έργο περιλαμβάνονται όλες οι βασικές εργασίες μετατροπής του περιβάλλοντος του πρώην στρατοπέδου σε μητροπολιτικό πάρκο και αφορούν:
α) βασικές υποδομές άρδευσης, ύδρευσης, αποχέτευσης, ηλεκτροφωτισμού,
β) εργασίες περιβαλλοντικής αναβάθμισης δηλαδή βελτίωση εδάφους, κοπή ξερών επικίνδυνων δέντρων, συντήρηση-καθαρισμός υφιστάμενου πρασίνου και νέες φυτεύσεις,
γ) κατεδαφίσεις κτισμάτων,
δ) οριοθέτηση του χώρου, προσβάσεις, είσοδοι – έξοδοι πεζών και χώρων στάθμευσης,
ε) προσωρινά μέτρα ασφαλείας διατηρητέων κτηρίων,
στ) χάραξη – προσδιορισμός βασικών διαδρομών
ζ) κατασκευή τριών αναψυκτηρίων παρασκευαστηρίων
η) εξοπλισμός πάρκου με καθιστικά, στέγαστρα, εξέδρες παιχνιδιού κ.α. και
διαμόρφωση χώρων αθλητικών δραστηριοτήτων, προς την απόδοση του υπαίθριου χώρου σε κοινή χρήση και την ενσωμάτωση του πάρκου στον αστικό ιστό και τη ζωή της πόλης.
Η περιοχή μελέτης της αρχιτεκτονικής πρότασης παρεμβάσεων Α’ Φάσης αξιοποίησης έχει έκταση 340 στρ., τα όρια της οποίας ταυτίζονται με το παραχωρημένο στο Δήμο Παύλου Μελά πρώην στρατόπεδο.

Η δημοσίευση στη σελίδα www.pavlosmelas.gr με όλα τα συνημμένα.

Μοιρασου το.